Diz osteoartriti — qığırdaq toxumasının zaman ərzində degenerativ yolla parçalanması — dünya üzrə milyonlarla insanın əziyyət çəkdiyi xroniki bir vəziyyətdir. Diz oynağında qığırdacın incəlməsi nəticəsində sümüklər bir-birinə sürtünür, bu da güclü ağrıya, şişkinliyə, sərtliyə və hərəkət məhdudluğuna yol açır. Artrozun dərəcəsini təyin etmək üçün rentgen görüntüsündən istifadə edilir: 1-ci dərəcədən 4-cü dərəcəyə qədər olan sınıflandırmada son dərəcə tam qığırdaq itkisini — sümük-sümük toxunmasını — göstərir.
Ənənəvi müalicədə ağrıkəsicilər, iltihabəleyhinə dərmanlar və fizioterapiya tətbiq olunur. Lakin bu üsullar yalnız simptomları müvəqqəti yüngülləşdirir, xəstəliyin gedişini dayandırmır. Ağır hallarda total diz protezi əməliyyatı tövsiyə olunur. Lakin müasir intervensional ağrı təbabəti artıq 4-cü dərəcə artroza qədər olan xəstələrə cərrahi olmadan effektiv müalicə seçimləri təklif edə bilir.
Genikulyar Sinir Bloku və Radiofrequency Ablasiya (RF) — diz oynağını innervə edən genikulyar sinirlərin radiofrequency enerji ilə bloklanması diz ağrısının idarəsində son illər ən çox istifadə edilən üsullardan biri olub. Floroskopiya altında dəqiq hədəfləmə ilə aparılan bu prosedur xəstəyə uzunmüddətli ağrı azalması təmin edir. Bir çox xəstə 6–18 ay ərzində rahat həyat sürdüyünü bildirir.
PRP (Platelet-Rich Plasma — Trombositcə Zəngin Plazma) terapiyası — xəstənin öz qanından alınan trombositcə zəngin plazma diz oynağına yeridilir. Trombositlər böyümə faktorları buraxaraq qığırdağın özünüyeniləmə prosesini sürətləndirir, iltihabı azaldır. PRP xüsusilə 2-ci və 3-cü dərəcə artroz xəstələrində çox yaxşı nəticə verir. Prosedur 30–45 dəqiqə çəkir, yan təsirlər son dərəcə azdır.
Ozon Terapiyası — tibbi ozon qazının diz oynağına yeridilməsi oksidləşdirici stressin azaldılmasına, iltihabi mediatörların susturulmasına və ağrının azalmasına kömək edir. Ozon həm analgetik, həm də xondroprotektiv (qığırdaq qoruyucu) xüsusiyyətlərə malikdir. Bir neçə seans şəklində aparılan ozon terapiyası PRP ilə birlikdə tətbiq edildikdə sinergistik effekt göstərir. Matrix injeksiya terapiyası diz ətrafı toxumaların qidalandırılması üçün əlavə müalicə üsuludur.
Kök Hüceyrə Terapiyası — xəstənin öz bədənindən (sümük iliyi və ya yağ toxuması) alınan mezenhimal kök hüceyrələr işlənib hazırlandıqdan sonra diz oynağına yeridilir. Bu hüceyrələr qığırdağın bərpasına kömək edir, regenerasiya prosesini stimullaşdırır. 4-cü dərəcə artroz olan xəstələrdə belə əhəmiyyətli yaxşılaşma qeydə alınır. Bu üsul xüsusilə əməliyyatdan qaçmaq istəyən, lakin ağır artroz diaqnozu olan xəstələr üçün nəzərdə tutulub.
Əsas Faktlar
- Əməliyyatsız, müasir regenerativ üsullar
- PRP, ozon, kök hüceyrə, genikulyar RF — bütün metodlar mövcuddur
- 4-cü dərəcə artroza qədər tətbiq edilə bilir
- Həmin gün evə yazılma
- Xəstənin öz bioloji materialından istifadə — rədd riski yoxdur
- FIPP sertifikatlı həkim tərəfindən aparılır